Rok: 2010
Numer: 1
tytuł: Innowacyjne zarządzanie szkołą - 1/2010
Jan Fazlagić
Innowacyjność w oświacie jest związana z tworzeniem wiedzy i jej wykorzystywaniem na rzecz szeroko rozumianej jakości nauczania i wychowywania w placówkach oświatowych.
Innowacja polega na stworzeniu nowej wiedzy, która zostanie uznana za wartościową i wdrożona jako usprawnienie.
(…)
Tradycyjna szkoła nigdy nie stawiała sobie za cel kształtowania i kultywowania umiejętności kreatywnych. Kiedyś „funkcja kreatywna” w społeczeństwie była realizowana przez wąską elitę intelektualną, najczęściej oświeconych arystokratów, dwory królewskie itp. Masowa edukacja miała służyć zupełnie innym celom niż kształcenie kreatywnych obywateli. Dziś jednak ta sytuacja musi się zmienić. Z wypowiedzi wielu ekspertów od innowacyjności i wyników badań wynika, że kształtowanie kreatywności przede wszystkim dotyczy w szkole obszaru wychowania, a nie nauczania. Oczywiście wiedza jest jednym warunków wstępnych do uruchomienia procesu twórczego (szczególnie przez duże „T”), ale nawet najlepiej wykształcona osoba pozbawiona pewnych nawyków nabytych w szkole i w rodzinie nie stanie się twórcą.
(…)
Innowacja rozpoczyna się, gdy ludzie zaczynają dostrzegać problemy i poszukiwać rozwiązań. „Problemem” nie musi być źle działający kran czy brak funkcji w programie komputerowym. Dla osoby twórczej problemem może być także niedosyt wrażeń estetycznych (wówczas taka osoba zaczyna komponować lub malować). Problemem może być także cierpienie innych ludzi (wtedy innowator poszukuje rozwiązania w postaci innowacji społecznej). W tabeli 6 przedstawiono porównanie akcentów w szkole tradycyjnej i szkole sprzyjającej innowacjom.
Aby innowacje powstawały, musi funkcjonować SYSTEM. Absolwenci polskich szkół za granicą projektują najlepsze samochody, budynki, leki, scenariusze filmowe itd. – dlaczego nie robią tego samego w Polsce? Ponieważ nie stworzyliśmy jak na razie przyjaznego dla osób kreatywnych społeczeństwa (ale wszystko przed nami!).
Dlaczego potrzebujemy innowacyjnej oświaty? …..2
Czym jest innowacyjność w oświacie? …...3
Rodzaje innowacji w oświacie …..3
Twórczość jako warunek niezbędny innowacyjności …..7
Zarządzanie kreatywnymi nauczycielami ….. 8
Kształtowanie postaw proinnowacyjnych przez szkołę …..13
Kreatywność a inteligencja13
Wytrwałość14
Kształtowanie szacunku dla oryginalności15
Umiejętności przywódcze 16
Bycie osobą godną zaufania 16
Poczucie własnej wartości 18
Umiejętność łamania schematów myślowych 18
Czy egzaminy zewnętrzne i ocena sumatywna szkodzą innowacyjności w oświacie? …..21
Bariery stojące na drodze do poprawy innowacyjności polskiej oświaty …..22
Jan Fazlagić